توضیحات
بررسی رابطه تعاملی جامعه و مدرسه در برنامه درسی دوره متوسطه از دیدگاه صاحب نظران و تجارب بین الملل
چکید
پژوهش حاضر با هدف بررسی رابطه تعاملی جامعه و مدرسه در برنامه درسی دوره متوسطه از دیدگاه صاحب نظران و تجارب بین¬الملل صورت گرفته است. پژوهش از حیث روش کیفی، بر مبنای هدف تبیینی و از لحاظ ماهیت از نوع بنیادی است. جامعه آماری این پژوهش را کلیه اساتید دانشگاه¬های علامه طباطبایی، شهید بهشتی، تهران، تربیت معلم و شهید رجایی تشکیل دادند که بنابر هدف پژوهش به روش نمونه گیری گلوله برفی با چهارده نفر از این اساتید مصاحبه نیمه ساختار یافته صورت گرفت. برای تجزیه و تحلیل داده¬ها از روش نظریه زمینه¬ای استفاده شده است. در پژوهش حاضر از داده¬های حاصل از مصاحبه برای شش سوال پژوهش یازده مقوله به دست آمد که این مقوله¬ها برای پاسخ به هر سوال به تفکیک مشخص شد. نتایج پژوهش حاضر نشان داد که تدوین منسجم مبانی اجتماعی برنامه¬ درسی دوره متوسطه با توجه به مبانی جامعه بومی و بین¬المللی نیاز اساسی جامعه امروز ما برای کاربردی کردن علم و دانش و نزدیکی به واقعیت¬های زندگی دانش¬آموزان است. مفاهیم و مقوله¬های مطرح شده در این پژوهش در هنگام تدوین برنامه درسی دوره متوسطه می تواند راهگشای برنامه ریزان درسی برای توجه هر چه بیشتر به شرایط جامعه کنونی ما در ارائه برنامه ریزی های واقع بینانه باشد.
فهرست مطالب
ردیف عنوان شماره صفحه
1 فصل اول؛ کلیات پژوهش
2 مقدمه 2
3 بیان مسأله 2
4 ضرورت و اهميت 3
5 اهداف پژوهش 4
8 سؤالات پژوهش 5
11 تعریف واژه¬ها و متغیرهای پژوهش 5
20 فصل دوم؛ مبانی نظری و پیشینهی پژوهش
21 مقدمه 8
22 بخش اول
23 1. برنامه درسی 9
24 مفهوم، ماهیت و دیدگاههای نوین برنامه درسی 9
25 مفهوم برنامه درسی 9
26 تحولات مفهوم برنامه درسی 10
27 انواع برنامههای درسی 11
28 • برنامه درسی به عنوان فرصت¬های طرح¬ریزی شده برای یادگیری 12
29 • برداشت¬های متضاد از علم برنامه درسی 13
31 مفهوم رویکرد برنامه درسی و انواع آن 13
32 • رویکردهای علمی و فنی 13
33 • رویکردهای غیرعلمی-غیرفنی 14
34 برنامه درسی نوظهور 16
35 2. مبانی برنامهریزی درسی 17
36 مبانی فلسفی برنامه¬ریزی درسی 17
37 مبانی اجتماعی فرهنگی برنامه¬ریزی درسی 18
38 مبانی روانشناختی برنامه¬ریزی درسی 18
39 • مبانی دانشی برنامه¬ریزی درسی 19
40 • مبانی دینی برنامه¬ریزی درسی 19
41 3. مبانی اجتماعی 20
42 تغییر و برنامه¬درسی 21
43 جامعه به عنوان منبع تغییر 21
44 • مدرسه به عنوان منبع تغییر 22
45 • دانش به عنوان منبعی برای تغییر 22
46 برنامه¬ریزی درسی بر مبنای تغییرات و تحولات اجتماعی 22
47 • جامعه، مسایل و نیازهای آن 23
48 4. رابطه مدرسه و جامعه 27
49 • تعریف، ابعاد و ماهیت فرهنگ 28
50 • استانداردها و واکنشهای فرهنگی مبنای یکدیگر 29
51 • مدیریت تفاوتها 30
52 جامعه پذیری 31
53 محرومیتها و فشارها در انسجام اجتماعی 32
53 نقش آموزش و پرورش 33
54 • اصلاحات آموزشی در زمینه¬های تحول سریع سیاسی و اقتصادی 33
55 نیاز به تحول الگوها 34
56 اصلاح برنامه¬ریزی درسی و مهارتهای زندگی 34
57 • چهارچوب تعهدات خانواده در آموزش و پرورش 36
58 • بررسی مفهوم"مشارکت¬ها" 38
59 نقش "جامعه" در روابط مدرسه-جامعه 38
60 • یادگیری جامعه محور 40
61 نتایج برنامه¬درسی مبتنی بر جامعه 41
62 چرا ارتباطات جامعه محور مهم است 41
63 ارتباطاتی که از طریق جامعه به مدرسه سود می رساند 42
64 ارتباطاتی که از طریق مدرسه به جامعه سود می رساند 42
65 هزینه¬های اقتصادی تحصیل ناکافی 43
66 هزینه¬های مدنی تحصیل ناکافی 43
67 یافته¬های نهایی-مشارکت¬های جامعه 44
68 نکات کلیدی در ساخت مشارکت¬های موثر مدرسه و جامعه 45
69 • ماهیت و هدف ارتباطات مدرسه-جامعه 45
70 منافعی برای مدارس درگیر روابط مدرسه-جامعه 45
71 منافعی برای جوامع درگیر روابط مدرسه- جامعه 46
72 • جامعه به عنوان برنامه درسی 46
73 5. مبانی اجتماعی دوره متوسطه 47
74 • تجارب بین¬الملل 49
75 ژاپن 50
76 انگلستان 52
77 نتیجه مقایسه برنامه¬درسی دو کشور ژاپن و انگلستان 53
78 • آسیب شناسی بعد اجتماعی فرهنگی در برنامه درسی 54
79 بخش دوم
80 • قسمت اول: پژوهش¬های صورت گرفته در داخل کشور 56
81 • قسمت دوم: پژوهش¬های صورت گرفته در خارج از کشور 57
83 فصل سوم؛ روش تحقیق
84 مقدمه 61
85 روش¬ شناسی پژوهش 61
86 نظریه زمینه¬ای 62
87 کدگذاری باز 62
88 کدگذاری محوری 63
89 کدگذاری انتخابی 64
90 جامعه آماری 64
91 روش نمونه گیری و حجم نمونه 64
92 روش وابزار جمع آوری اطلاعات 65
93 اعتبار(روایی) مصاحبه 66
94 قابلیت اطمینان و انتقال پذیری پژوهش 66
95 روش تجزیه و تحلیل داده¬ها 66
96 فصل چهارم؛ تجزیه و تحلیل دادهها
97 مقدمه 75
98 سوال اول پژوهش 76
99 • کشف مقوله 81
100 • استخراج مفاهیم از کدهای باز 82
101 • تبدیل مفاهیم به مقوله¬ها 83
102 • نظام اجتماعی 84
103 • مسایل سیاسی-اجتماعی 84
104 • مناسبات فرهنگی 84
105 سوال دوم پژوهش 86
106 • استخراج مفاهیم از کدهای باز 90
107 • تبدیل مفاهیم به مقوله¬ها 91
108 • معلم به عنوان عامل تغییر 91
109 • معلم به عنوان ابزار انتقال 91
110 سوال سوم پژوهش 93
111 • استخراج مفاهیم از کدهای باز 96
112 • تبدیل مفاهیم به مقوله¬ 97
113 • ارتباط پویای جامعه و برنامه¬درسی 97
114 سوال چهارم پژوهش 98
115 • استخراج مفاهیم از کدهای باز 100
116 • تبدیل مفاهیم به مقوله 100
117 • زمینه ساز ثبات 100
118 سوال پنجم پژوهش 102
119 • استخراج مفاهیم از کدهای باز 105
120 • تبدیل مفاهیم به مقوله 106
121 • تاثیر بالقوه 107
122 • تاثیر بالفعل 107
123 سوال ششم پژوهش 108
124 • استخراج مفاهیم از کدهای باز 111
125 • تبدیل مفاهیم به مقوله 111
126 • بسترساز حل مشکل 112
127 • بستر ساز ایجاد مشکل 112
128 • کدگذاری محوری 114
129 • مقوله محوری 115
130 • مقوله شرایطی 116
131 • تعاملات یا کنش/ کنش متقابل 119
132 • پیامدها 121
133 فصل پنجم؛ نتیجه گیری و پیشنهادات
134 مقدمه 124
135 تفسیر یافته های مرتبط به سوالات 125
136 سوال اول 125
137 • نظام اجتماعی 125
138 • مسائل سیاسی اجتماعی 125
139 • مناسبات فرهنگی 126
140 سوال دوم 127
141 • معلم عامل تغییر 127
142 • معلم ابزار انتقال 127
143 سوال سوم 128
144 • ارتباط پویای جامعه و برنامه¬درسی 128
145 سوال چهارم 129
146 • زمینه ساز ثبات 129
147 سوال پنجم 130
148 • تاثیر بالقوه 130
149 • تاثیر بالفعل 130
150 سوال ششم 132
151 • بستر ساز حل مشکل 132
152 • بستر ساز ایجاد مشکل 132
153 نتیجه¬گیری 137
154 پیشنهادهای کاربردی 141
155 پیشنهادهای پژوهشی 141
156 محدودیتهای پژوهش 142
157 فهرست منابع
158 فهرست منابع فارسی 143
159 فهرست منابع انگلیسی 145